
Rà soát từng điểm nguy cơ
Những ngày mưa lớn đầu tháng 9, việc đầu tiên cán bộ xã Púng Luông làm không phải là chờ tin báo sạt lở, mà là đi kiểm tra những khu vực đã được xác định có nguy cơ.
Ông Lê Xuân Dũng - Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường xã Púng Luông - cho biết địa phương thường xuyên bám địa bàn, rà soát, đánh giá mức độ rủi ro tại từng vị trí có nguy cơ sạt lở.
“Chúng tôi chủ động bố trí 2 dự án tái định cư quy mô lớn. Mục tiêu là sớm tạo quỹ đất an toàn để di dời dứt điểm khoảng 50 hộ dân nằm trong vùng sạt lở nguy hiểm ngay trong năm nay và những năm tiếp theo” - ông Dũng nói.

Tại xã Tú Lệ, hơn 100 hộ dân được xác định nằm trong khu vực có nguy cơ sạt lở cao. Chính quyền đang chuẩn bị hạ tầng, lập phương án di dời và xây dựng dự án tái định cư khẩn cấp.
Ông Đinh Khánh Tùng - Phó Chủ tịch UBND xã Tú Lệ - cho biết ngay từ đầu năm, xã đã xây dựng phương án ứng phó với từng loại hình thiên tai theo phương châm “4 tại chỗ”.
“Đối với những hộ dân trong khu vực nguy hiểm, chúng tôi đã lên phương án di dời, lo đường lui cho bà con để tránh thiên tai” - ông Tùng khẳng định.

Tương tự, qua rà soát, chính quyền xã Thượng Hà xác định 91 hộ dân đang sống trong các vùng nguy hiểm và cực kỳ nguy hiểm.
Thay vì chỉ dựng phương án ứng phó tạm thời, địa phương đang tính đến việc xây dựng 2 khu tái định cư tập trung với hạ tầng đồng bộ.
Ông Nguyễn Tiến Luật - Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Thượng Hà nhấn mạnh, việc di chuyển những hộ dân này đến nơi an toàn nhằm hạn chế đến mức thấp nhất những thiệt hại đáng tiếc về người và tài sản của Nhân dân.
Lượng hóa nguy cơ xảy ra thiên tai
Theo chính quyền các địa phương, nếu tái định cư là giải pháp lâu dài thì cảnh báo sớm chính là “lá chắn” trước mắt.
Tại xã Trạm Tấu, nhiều điểm đã xảy ra sạt lở hoặc có nguy cơ cao, đặc biệt trên các tuyến giao thông huyết mạch.
Chính quyền địa phương đang duy trì việc cập nhật thời tiết và truyền cảnh báo đến người dân qua nhiều kênh.

Ông Bùi Hồng Anh - Phó Chủ tịch UBND xã Trạm Tấu - cho biết hệ thống truyền thanh, các nhóm Zalo điều hành của xã và thôn, bản đều được sử dụng để chuyển thông tin đến người dân nhanh nhất.
Không chỉ gửi thông tin, lực lượng Quân sự, Công an và các đoàn thể còn trực tiếp kiểm tra những điểm xung yếu.
Khi xảy ra sạt lở, khu vực nguy hiểm được khoanh vùng và cảnh báo để người dân tránh xa.

Hay ở thôn Bản Giàng, xã Bản Xèo, khi mưa lớn xuất hiện, bí thư chi bộ và trưởng thôn lập tức vận động 4 hộ dân di dời đến nơi an toàn.
“Một cuộc di dời diễn ra trước khi đất đá sạt xuống có thể không tạo ra những con số thiệt hại để thống kê nhưng mục tiêu lớn nhất là phòng, chống thiên tai”, ông Nguyễn Văn Thanh - Phó Chủ tịch UBND xã Bản Xèo chia sẻ.
Mới đây, Lào Cai đã hoàn thành rà soát, cập nhật phương án ứng phó thiên tai tại 99 xã, phường, bảo đảm phù hợp với tình hình thực tế và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Kết quả rà soát xác định toàn tỉnh có 3.428 điểm, khu vực có nguy cơ xảy ra thiên tai, đe dọa khoảng 23.163 hộ dân.
Trong đó, có 2.795 điểm nguy cơ sạt lở đất, ảnh hưởng khoảng 12.715 hộ; 404 điểm nguy cơ ngập lụt, ảnh hưởng 9.301 hộ và 229 điểm nguy cơ lũ quét, ảnh hưởng 1.147 hộ.
UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu các địa phương xóa bỏ tư duy xây dựng giải pháp "chung chung” mà phải chuyển từ “chống” sang “phòng”.

Mỗi phương án phải lượng hóa cụ thể số hộ bị ảnh hưởng, địa điểm sơ tán, lực lượng, phương tiện và các nguồn lực cần thiết.
Từ điện, nước sạch, lương thực, thuốc men đến công trình vệ sinh, bảo đảm an ninh tại nơi sơ tán đều phải được tính toán trước.
Đặc biệt, phương án chi viện giữa các xã cũng phải được chuẩn bị để không xảy ra tình trạng địa phương gặp nạn nhưng không biết tìm lực lượng hỗ trợ ở đâu.


