
Nhiều tuyến đường huyết mạch ở Lào Cai sạt lở do mưa lớn kéo dài. Ảnh: Bảo Nguyên
Ngổn ngang sau bão lũ
Những ngày đầu tháng 8, nhiều địa phương của tỉnh Lào Cai tiếp tục có mưa lớn khiến nhiều bản làng chìm trong cảnh ngổn ngang. Đất đá từ taluy sạt xuống nhà dân, nước lũ dâng cao trên các khe suối, nhiều tuyến đường giao thông bị chia cắt, nhiều khu dân cư bị ngập cục bộ.
Tại xã Bát Xát, đất đá từ taluy dương bất ngờ đổ xuống nhiều ngôi nhà ở thôn Bản Vai, uy hiếp trực tiếp tính mạng người dân. Trong dòng nước lũ cuồn cuộn, em Trần Công M (sinh năm 2009) không may bị nước cuốn trôi. May mắn, người dân phát hiện và kịp thời cứu vớt, đưa đến Trung tâm Y tế khu vực Bát Xát cấp cứu. Mưa lũ cũng khiến 13 ngôi nhà bị ngập hoặc đất đá tràn vào, khoảng 8ha lúa bị ngập úng và gần 1 tấn cá nuôi của người dân bị cuốn trôi.
Ghi nhận ở xã Bảo Ái, nguy cơ sạt lở ngày càng gia tăng sau mưa lớn. Chính quyền địa phương đã kích hoạt phương châm “4 tại chỗ”, huy động lực lượng dân quân, công an, đoàn viên thanh niên tổ chức di dời 30 hộ dân ra khỏi khu vực nguy hiểm.
Trong khi đó, tại xã Bản Xèo, sau khi xuất hiện các dấu hiệu sạt lở ở thôn San Lùng, chính quyền cùng lực lượng chức năng đã khẩn trương sơ tán 16 hộ dân đến Trường Tiểu học và THCS Bản Xèo để tránh nguy hiểm.
Trong điều kiện thời tiết tiếp tục diễn biến phức tạp, nhiều tuyến đường bị chia cắt, bùn đất ngập sâu, lực lượng vũ trang đã tăng cường đến các xã vùng cao dọn dẹp đất đá, cây cối đổ gãy, khơi thông dòng chảy và hỗ trợ các gia đình bị ảnh hưởng do thiên tai.
Nỗi lo vẫn hiện hữu ở xã Chế Tạo - địa phương từng bị cô lập nhiều ngày sau trận mưa lũ lịch sử giữa tháng 7. Sau nửa tháng, tuyến đường độc đạo dài khoảng 35km dẫn vào trung tâm xã dù cơ bản đã được thông xe máy nhưng vẫn còn nhiều điểm tiềm ẩn nguy cơ sạt lở. Cùng với đó, hàng chục hộ dân sống ở khu vực mất an toàn nếu mưa lớn tiếp tục kéo dài.
Đứng trước ngôi nhà nằm sát chân núi, anh Sùng A Lâu vẫn chưa nguôi lo khi nhìn những vết nứt lớn trên sườn đồi phía sau. “Cả xã chỉ có một con đường duy nhất kết nối với bên ngoài. Khi đường bị chia cắt, cuộc sống đảo lộn hoàn toàn. Gia đình tôi chỉ mong sớm được bố trí nơi ở an toàn để yên tâm làm ăn” - anh Lâu chia sẻ.
Ông Giàng A Chang - Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Chế Tạo - cho biết, các hộ dân nằm trong khu vực có nguy cơ sạt lở cao đã được di dời đến nhà văn hóa cộng đồng và các vị trí an toàn. “Chính quyền đang tiếp tục rà soát quỹ đất để bố trí nơi ở mới, giúp người dân ổn định cuộc sống lâu dài” - ông Chang nói.
Di dời dân cư đến nơi an toàn là nhiệm vụ cấp bách
Ông Giàng Quốc Hưng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai - thông tin, từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh đã xảy ra 10 đợt thiên tai, làm 15 người bị thương. Qua rà soát, Lào Cai hiện có 3.428 điểm có nguy cơ thiên tai, ảnh hưởng trực tiếp tới hơn 23.000 hộ dân. Theo ông Hưng, sắp xếp dân cư khỏi vùng thiên tai không chỉ là đưa người dân rời khỏi nơi nguy hiểm mà còn phải bảo đảm hạ tầng, đất sản xuất và sinh kế lâu dài.
Giai đoạn 2026-2030, Lào Cai dự kiến bố trí, sắp xếp hơn 7.200 hộ dân, trong đó khoảng 5.200 hộ thuộc 79 dự án tái định cư tập trung, với tổng nhu cầu vốn hơn 2.471 tỉ đồng. Riêng năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu di dời khoảng 1.000 hộ.
Trước mắt, trong bối cảnh mưa lớn vẫn được dự báo còn tiếp diễn, các địa phương đang duy trì lực lượng ứng trực 24/24 giờ, liên tục kiểm tra các điểm có nguy cơ sạt lở, sẵn sàng sơ tán người dân khi xuất hiện dấu hiệu mất an toàn.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai nhấn mạnh, đối với chính quyền và lực lượng cứu hộ, cuộc đua lúc này không chỉ là khắc phục hậu quả sau mưa lũ, mà còn là đưa người dân rời khỏi những sườn núi đang no nước trước khi xảy ra những vụ sạt lở bất ngờ. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhất để hạn chế thấp nhất thiệt hại về người trong mùa mưa bão năm nay.

