
Người dân phản ánh hàng rong trên ứng dụng Công dân số Hà Nội. Ảnh trên ứng dụng iHanoi
Người dân giám sát - người dân thụ hưởng
Khu vực xung quanh Hồ Văn Quán (phường Hà Đông, Hà Nội) từng được cho là “thủ phủ cà phê” trong khu vực với rất nhiều quán cà phê lớn thu hút đông đảo khách. Thế nhưng bên cạnh sự nhộn nhịp ấy lại là vấn đề vỉa hè. Bà Hồng Lý - một cư dân ở đây - cho biết: “Từ nhiều năm, vỉa hè khu vực này bị các hàng quán chiếm dụng, bàn ghế bày tràn ra sát đường, người dân không có vỉa hè đi bộ, rất nguy hiểm”. Thế nhưng từ sau Tết Nguyên đán, tình trạng lấn chiếm vỉa hè đã gần như không còn, những con đường như rộng hơn. Anh Nguyễn Tuấn Anh - cán bộ công an khu vực Văn Quán - cho rằng: “Khi UBND TP Hà Nội ra quyết định dọn dẹp vỉa hè, chúng tôi đã nhận được kế hoạch của Công an Thành phố Hà Nội, thường xuyên phối hợp với lực lượng chức năng đi tuần tra, xử phạt, phối hợp với tuyên truyền nên vấn đề vỉa hè cũng được giải quyết triệt để. Tiếp đến còn có sự hỗ trợ của người dân thông qua phản ánh hiện trường trên ứng dụng iHanoi, hễ nơi nào vi phạm là lực lượng chức năng có mặt. Việc cung cấp thông tin, hình ảnh của người dân rất hữu ích”.
Rõ ràng, việc duy trì trật tự đô thị không thể chỉ dựa vào lực lượng công an và các cơ quan chức năng. Chính người dân, đặc biệt là những cư dân sống trong khu vực có tình trạng lấn chiếm vỉa hè, đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện và thông báo kịp thời những vi phạm. Với sự hỗ trợ của công nghệ, người dân giờ đây có thể dễ dàng phản ánh các vi phạm thông qua nhiều nền tảng khác nhau như ứng dụng di động, mạng xã hội, hay đơn giản là qua các cuộc gọi đến đường dây nóng của các cơ quan chức năng. Việc phản ánh kịp thời giúp các cơ quan có thẩm quyền phát hiện vi phạm nhanh chóng và xử lý một cách chính xác, minh bạch. Trên ứng dụng iHanoi, thông tin phản ánh về hiện trường mỗi ngày tiếp nhận hàng nghìn phản ánh, trong đó người dân phản ánh tình trạng lấn chiếm vỉa hè chiếm tỉ trọng lớn. Đơn cử như phản ánh của người dân về vấn đề hàng rong khu vực đường Lý Quốc Sư. Sau đó, cơ quan chức năng đã nhanh chóng phản hồi: “Công an phường Hoàn Kiếm - Công an Thành phố xin thông báo kết quả như sau: Sau khi nhận được tin phản ánh qua ứng dụng iHanoi, Công an phường đã chỉ đạo Tổ Cảnh sát trật tự tăng cường tuần tra, kiểm soát, tập trung xử lý đối với các vi phạm trên tuyến phố Ấu Triệu và Lý Quốc Sư, phường Hoàn Kiếm, TP Hà Nội và tại địa điểm bị phản ánh. Tổ công tác đã tiếp nhận tin phản ánh của ông/bà và xác định có sự việc như trong phản ánh. Kết quả tại vị trí phản ánh, tổ công tác tiến hành thu giữ những đồ vật, phương tiện kinh doanh lấn chiếm vỉa hè, cam kết hộ kinh doanh không tái phạm; trả lại lối đi bộ trên vỉa hè cho người dân đi lại. Trường hợp vi phạm đã chấp hành việc xử lý của lực lượng chức năng...”. Ngay dưới phản hồi này là hình ảnh không còn hàng rong để người dân giám sát.
Ứng dụng công nghệ để lấy lại vỉa hè
Một trong những yếu tố quan trọng giúp Hà Nội duy trì trật tự vỉa hè trong thời gian qua là việc áp dụng công nghệ giám sát tiên tiến. Hệ thống camera AI đã được triển khai trên hơn 1.800 điểm tại các khu vực trọng điểm của thành phố. Camera này có khả năng ghi nhận hình ảnh cực kỳ sắc nét, giúp phát hiện các hành vi lấn chiếm vỉa hè và vi phạm trật tự đô thị một cách chính xác. Các hình ảnh vi phạm được truyền trực tiếp về trung tâm chỉ huy và sử dụng làm bằng chứng trong quá trình xử lý vi phạm. Điều này không chỉ giảm thiểu tình trạng tranh cãi giữa người vi phạm và cơ quan chức năng, mà còn tạo ra sự răn đe mạnh mẽ đối với những hành vi cố tình vi phạm. Trung tá Nguyễn Đoàn Tô - Phó Trưởng Công an phường Hoàn Kiếm - cho biết, hệ thống camera AI không chỉ giám sát hành vi lấn chiếm vỉa hè mà còn có thể phát hiện các vi phạm khác như đỗ xe sai quy định, vứt rác bừa bãi, hay vi phạm vệ sinh môi trường. Việc này giúp công an cơ sở có thể phát hiện và xử lý kịp thời mà không cần phải tuần tra trực tiếp, tiết kiệm đáng kể nguồn lực.
Thời gian qua, Công an Hà Nội đã tăng cường phát hiện, xử lý vi phạm qua camera giám sát và phản ánh của người dân. Riêng tháng 3, lực lượng chức năng phạt nguội 3.900 trường hợp, thu hơn 4,3 tỉ đồng.
Theo lãnh đạo Công an Hà Nội, ở một số địa bàn, vi phạm vẫn tái diễn, chủ yếu là bày bán hàng hóa, lấn chiếm vỉa hè, để phương tiện không đúng quy định. Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng - Giám đốc Công an TP Hà Nội - đề xuất Thường trực Thành ủy xem xét trách nhiệm cấp ủy, chính quyền địa phương nếu để xảy ra tái vi phạm nhiều lần.
“Đối với vi phạm trật tự đô thị để tồn tại, tái vi phạm trên địa bàn, yêu cầu cấp ủy, chính quyền địa phương và công an xã, phường kiểm điểm rõ trách nhiệm. 3 lần vi phạm bị nhắc nhở sẽ đề nghị không hoàn thành nhiệm vụ, 3 lần bị hạ mức phân loại cán bộ, thi đua sẽ xem xét công tác cán bộ” - lãnh đạo Công an Hà Nội cho biết.

