
Cà chua mọng nước có hàm lượng năng lượng cực thấp cùng chất chống oxy hóa lycopene, là lựa chọn an toàn cho thực đơn của người có đường huyết cao. Ảnh: Trà My
Chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát đường huyết, đặc biệt đối với người mắc đái tháo đường hoặc có nguy cơ rối loạn đường huyết. Theo Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA), chế độ ăn dành cho người mắc đái tháo đường nên ưu tiên rau ít tinh bột, trái cây nguyên quả, thực phẩm giàu chất xơ và hạn chế đồ uống có đường.
Chất xơ, đặc biệt là chất xơ hòa tan, có thể làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu carbohydrate, góp phần hạn chế đường huyết tăng nhanh sau bữa ăn. Các loại rau quả chứa nhiều nước thường có mật độ năng lượng thấp, giúp bổ sung nước và hỗ trợ xây dựng bữa ăn cân đối.
Tóm tắt thành phần và cách sử dụng rau quả cho người đái tháo đường
Loại rau quảTỷ lệ nước (ước tính)Đặc tính nổi bậtDưa chuột95%Ít năng lượng, ít carbohydrate.Đậu bắp90%Chứa polysaccharide hỗ trợ làm chậm hấp thu đường.Táo85%Giàu chất xơ pectin tạo cảm giác no.Bưởi88%Cung cấp vitamin C, kali.Cà chua94%Chứa hợp chất chống oxy hóa lycopene.
Dưa chuột dồi dào nước và ít carbohydrate
Dưa chuột chứa khoảng 95% nước, hàm lượng năng lượng và carbohydrate thấp, phù hợp với người cần kiểm soát đường huyết.

Người có đường huyết cao có thể ăn dưa chuột tươi, kết hợp với các loại rau khác trong món salad...
Đậu bắp cung cấp lượng chất xơ hòa tan cao
Đậu bắp có hàm lượng nước cao, chất xơ và nhiều vi chất. Theo dữ liệu dinh dưỡng của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), trong 100g đậu bắp tươi có khoảng 90g nước, 3,2g chất xơ.

Điểm đặc trưng của đậu bắp là phần chất nhầy chứa các polysaccharide. Thành phần chất xơ hòa tan này có khả năng tạo độ nhớt trong đường tiêu hóa, góp phần làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu carbohydrate.
Táo chứa chất xơ pectin hỗ trợ tiêu hóa
Táo chứa khoảng 85% nước, chất xơ, pectin. Chất xơ góp phần hỗ trợ hoạt động tiêu hóa, tạo cảm giác no và làm chậm quá trình hấp thu carbohydrate.

Theo ADA, quả táo nhỏ cung cấp khoảng 15g carbohydrate. Người mắc đái tháo đường cần tính lượng carbohydrate từ táo vào tổng khẩu phần hằng ngày. Nên ưu tiên ăn táo nguyên quả, giữ vỏ sau khi rửa sạch thay vì ép lấy nước để giữ lại lượng chất xơ vốn có.
Bưởi bổ sung vitamin C và khoáng chất kali
Bưởi cung cấp nước, vitamin C, chất xơ và một số khoáng chất như kali. Tuy nhiên, bưởi vẫn chứa carbohydrate và đường tự nhiên, do đó cần ăn với khẩu phần phù hợp, hạn chế nước ép bưởi có thêm đường.

Đặc biệt, bưởi chùm (grapefruit) và một số giống bưởi khác có thể tương tác với thuốc. Người đang sử dụng thuốc điều trị mỡ máu, tăng huyết áp cần tham vấn bác sĩ, dược sĩ trước khi sử dụng.
Cà chua bổ sung chất chống oxy hóa lycopene
Cà chua chứa khoảng 94% nước, chất xơ, vitamin C, kali cùng lycopene - một hợp chất có đặc tính chống oxy hóa.

Phương pháp kiểm soát lượng carbohydrate trong mỗi bữa ăn
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), kiểm soát lượng carbohydrate trong mỗi bữa ăn là một trong những nguyên tắc quan trọng đối với người mắc đái tháo đường.
Người bệnh có thể áp dụng phương pháp chia đĩa ăn: Một nửa là rau ít tinh bột, một phần tư là thực phẩm giàu protein (cá, thịt nạc, trứng, đậu phụ); phần còn lại dành cho cơm, khoai hoặc các thực phẩm giàu carbohydrate khác. Việc ăn rau trước thực phẩm giàu carbohydrate có thể góp phần hạn chế mức tăng đường huyết sau ăn.
Việc kiểm soát đường huyết hiệu quả cần kết hợp chế độ ăn đa dạng, theo dõi các chỉ số sức khỏe, duy trì vận động và sử dụng thuốc theo chỉ định của cơ quan y tế, không phụ thuộc hoàn toàn vào một loại thực phẩm riêng lẻ.
Hỏi đáp nhanh về đường huyết
Hỏi: Ăn rau trước bữa cơm có thực sự giúp giảm đường huyết?
Đáp: Nhiều nghiên cứu cho thấy việc lấp đầy dạ dày bằng chất xơ (rau củ) trước khi ăn tinh bột giúp làm chậm quá trình chuyển hóa đường vào máu. Tuy nhiên, điều cốt lõi vẫn là kiểm soát "tổng lượng tinh bột" bạn ăn trong bữa đó.


