Ngành ngân hàng Khu vực 11: Dẫn dòng tín dụng, kích hoạt động lực tăng trưởng Tây Nguyên

Một trong những điểm đáng chú ý trong bức tranh tín dụng tại hai tỉnh Đắk Lắk và Gia Lai thời gian gần đây là sự dịch chuyển có chủ đích của dòng vốn. Dưới sự điều hành của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chi nhánh Khu vực 11, các tổ chức tín dụng (TCTD) trên địa bàn không những mở rộng tín dụng theo quy mô, mà tập trung định hướng dòng vốn vào các lĩnh vực sản xuất – kinh doanh, ngành hàng chủ lực và các động lực tăng trưởng mới.

Đặc biệt, tín dụng phục vụ cà phê – ngành kinh tế “xương sống” của Tây Nguyên tiếp tục được ưu tiên. Việc chuẩn bị nguồn vốn cho niên vụ năm 2026 không chỉ giúp doanh nghiệp và nông hộ chủ động sản xuất mà còn giảm áp lực bán tháo khi giá biến động.

Song song đó, tín dụng cũng đang mở rộng sang các lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu nông sản và hạ tầng logistics và thương mại điện tử, kinh tế xanh, chuyển đổi số. Điều này cho thấy một bước chuyển quan trọng từ tín dụng hỗ trợ sản xuất sang tín dụng dẫn dắt tái cấu trúc kinh tế địa phương.

Quy mô tín dụng tăng trên nền tảng ổn định. Dù không chạy theo tăng trưởng nóng, hệ thống ngân hàng tại Khu vực 11 vẫn duy trì được quy mô tín dụng ổn định và an toàn.

Một số chỉ dấu đáng chú ý mạng lưới 166 đầu mối TCTD, gồm 117 chi nhánh ngân hàng cấp 1 và 49 quỹ tín dụng nhân dân (QTDND), phủ rộng đến cấp xã, đảm bảo khả năng tiếp cận vốn của người dân và doanh nghiệp.

Thực hiện chỉ đạo của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, TCTD trên địa bàn đã đồng loạt giảm lãi suất huy động khoảng 0,5 điểm phần trăm đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên. Đây là bước đi chiến lược nhằm tiết giảm chi phí, tạo dư địa để ổn định và hướng tới giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ trực tiếp cho hoạt động sản xuất kinh doanh.

Hiện tại, lãi suất cho vay ngắn hạn bằng đồng VND phổ biến ở mức 6,0 – 10%/năm, trong khi trung và dài hạn dao động từ 9,0 – 11,5%/năm. Sự điều chỉnh này, kết hợp với việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số để cắt giảm thủ tục hành chính, đã giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn thuận lợi hơn.

Số liệu báo cáo từ Ngân hàng Nhà nước Khu vực 11, đến cuối tháng 4/2026, tổng dư nợ toàn khu vực ước đạt 536.700 tỷ đồng, tăng 4,0% so với cuối năm 2025. Trong đó, tỉnh Đắk Lắk ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng hơn với 5,8%, đạt 275.700 tỷ đồng; còn tỉnh Gia Lai đạt mức dư nợ 261.000 tỷ đồng, tăng 2,2%.

Cơ cấu tín dụng cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt khi ngành thương mại và dịch vụ chiếm tỷ trọng áp đảo 68,8% tổng dư nợ với 369.500 tỷ đồng, tăng trưởng 10,6% so với cuối năm 2025. Điều này phản ánh sự phục hồi sôi động của các hoạt động giao thương và du lịch tại khu vực.

Nông nghiệp, nông thôn tiếp tục là trụ đỡ kinh tế với dư nợ đạt 274.549 tỷ đồng (chiếm 52% tổng dư nợ). Đặc biệt, dòng vốn tập trung mạnh vào các mặt hàng chiến lược như cà phê và lúa gạo, đảm bảo nguồn lực cho thu mua, chế biến và xuất khẩu.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) được ưu tiên với dư nợ 80.734 tỷ đồng, tăng tới 10,9% so với đầu năm.

Một điểm sáng không thể không nhắc đến là chất lượng tín dụng được kiểm soát chặt chẽ. Dù vừa trải qua giai đoạn khó khăn do thiên tai vào cuối năm 2025, tỷ lệ nợ xấu toàn khu vực vẫn duy trì ở mức an toàn 1,18%, thấp hơn nhiều so với ngưỡng giới hạn 3%.

Không chỉ dừng lại ở việc cho vay, ngành Ngân hàng Khu vực 11 đang đẩy mạnh cuộc cách mạng số. Đến tháng 4/2026, phần lớn các TCTD trên địa bàn đã triển khai xác thực khách hàng qua CCCD gắn chip và ứng dụng VNeID. Tại tỉnh Đắk Lắk, 26/30 chi nhánh ngân hàng đã ứng dụng thẻ CCCD gắn chip qua điện thoại, con số này tại tỉnh Gia Lai là 26/33. Các dịch vụ như giải ngân online, thanh toán dịch vụ công qua QR code đang dần trở thành thói quen mới của người dân Tây Nguyên.

Một nền tảng vốn đang “nâng đỡ” tín dụng, tăng trưởng tín dụng không diễn ra trong khoảng trống. Đến cuối tháng 4/2026 huy động vốn đạt 394.400 tỷ đồng (tăng 3,7%). Trong đó, tỉnh Đắk Lắk đạt 171.800 tỷ đồng, tỉnh Gia Lai đạt 222.600 tỷ đồng.

Đáng chú ý, tiền gửi kỳ hạn dài tăng gần 7%, tiền gửi tiết kiệm chiếm tỷ trọng lớn. Điều này cho thấy niềm tin của người dân vào hệ thống ngân hàng vẫn ổn định – yếu tố then chốt để duy trì tăng trưởng tín dụng bền vững.

Một thay đổi mang tính cấu trúc đang diễn ra ngân hàng không còn phân bổ vốn theo “bề rộng”, mà theo “chiều sâu hiệu quả”. Tại hệ thống ngân hàng Khu vực 11, dòng vốn đang tập trung vào lĩnh vực ngành hàng cà phê và nông sản chủ lực chế biến sâu, nông nghiệp công nghệ cao và doanh nghiệp nhỏ và vừa có dòng tiền ổn định. Đặc biệt, tại tỉnh Đắk Lắk dư nợ trung, dài hạn tăng 10,4% phản ánh xu hướng đầu tư mở rộng sản xuất. Trong khi tại Gia Lai dư nợ ngắn hạn gần như đi ngang (tăng nhẹ 0,2%) cho thấy cầu tín dụng chưa thực sự phục hồi mạnh.

Để tín dụng thành động lực tăng trưởng

Từ thực tiễn ngành Ngân hàng Khu vực 11, ông Nguyễn Kim Cương, Quyền Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Khu vực 11 đề xuất 4 hướng chính sách then chốt, gồm:

Thứ nhất, tái định hướng tín dụng theo chuỗi ngành hàng, tập trung vào cà phê, hồ tiêu, nông sản xuất khẩu và gắn tín dụng với doanh nghiệp đầu mối.

Thứ hai, mở rộng cho vay dựa trên dòng tiền, sử dụng dữ liệu thuế, hóa đơn điện tử đồng thời giảm phụ thuộc tài sản đảm bảo.

Thứ ba, đẩy mạnh tín dụng trung – dài hạn có kiểm soát. Ưu tiên chế biến sâu, logistics, tránh dồn vốn vào lĩnh vực rủi ro.

Thứ tư, kết hợp tín dụng với chuyển đổi số, số hóa quy trình cho vay, minh bạch dòng tiền doanh nghiệp.

Việc duy trì lãi suất cho vay ở ngưỡng hợp lý trong bối cảnh áp lực lạm phát vẫn hiện hữu là một bài toán khó. Tuy nhiên, tại Khu vực 11, sự quyết liệt của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trong việc yêu cầu các ngân hàng tiết giảm chi phí vận hành đã mang lại kết quả cụ thể. Đây không chỉ là sự hỗ trợ tài chính đơn thuần, mà là lời cam kết đồng hành để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế 10-12% mà hai địa phương Đắk Lắk và Gia Lai đã đề ra. Từ những con số về mạng lưới, quy mô vốn đến chất lượng tín dụng, có thể thấy ngành Ngân hàng nơi đây đang đi đúng hướng tăng trưởng có kiểm soát, mở rộng có chọn lọc và gắn chặt với thực tiễn kinh tế địa phương.