Những thực phẩm bệnh nhân gout nên ăn

Gout là một dạng viêm khớp gây đau đớn, xảy ra khi nồng độ axit uric trong máu tăng cao, hình thành các tinh thể tích tụ trong và xung quanh khớp.

Theo Mayo Clinic, lựa chọn thực phẩm có thể ảnh hưởng đến nguy cơ xuất hiện các cơn gout. Điều chỉnh chế độ ăn không thể chữa khỏi bệnh nhưng có thể góp phần hạn chế tái phát và làm chậm tổn thương khớp.

Axit uric được tạo ra khi cơ thể phân giải purin - một chất có tự nhiên trong cơ thể và hiện diện trong nhiều loại thực phẩm. Việc kiểm soát lượng purin từ chế độ ăn vì vậy là một trong những yếu tố cần lưu ý khi xây dựng thực đơn cho người bệnh.

Ưu tiên thực phẩm lành mạnh, kiểm soát cân nặng

Theo Mayo Clinic, chế độ ăn dành cho người bệnh gout có nhiều điểm tương đồng với chế độ ăn Địa Trung Hải và DASH, tập trung vào thực phẩm lành mạnh, khẩu phần vừa phải và hạn chế các nguồn purin cao.

Người bệnh nên tăng cường rau củ, trái cây nguyên quả và ngũ cốc nguyên hạt để bổ sung carbohydrate phức hợp.

Nên hạn chế nước ép trái cây, kể cả loại không thêm đường, đồng thời giảm thực phẩm chứa nhiều đường, đặc biệt là các sản phẩm có siro ngô hàm lượng fructose cao.

Uống đủ nước cũng là thói quen cần duy trì để hỗ trợ hoạt động bình thường của cơ thể. Về nguồn protein, người bệnh có thể ưu tiên thịt nạc, thịt gia cầm với khẩu phần phù hợp, sữa ít béo và các loại đậu như đậu xanh, đậu gà, đậu lăng.

Bên cạnh đó, kiểm soát cân nặng có ý nghĩa quan trọng. Mayo Clinic dẫn các nghiên cứu cho thấy việc giảm lượng calo và giảm cân có thể giúp hạ axit uric, giảm số lần xuất hiện cơn gout, ngay cả khi không áp dụng chế độ ăn hạn chế purin nghiêm ngặt. Duy trì cân nặng hợp lý còn giúp giảm áp lực lên các khớp.

Những thực phẩm cần hạn chế

Nội tạng động vật như gan, thận và các loại thịt nội tạng khác có hàm lượng purin cao, do đó người bệnh nên tránh. Thịt đỏ như thịt bò, thịt cừu và thịt lợn cũng cần được kiểm soát về khẩu phần.

Một số loại hải sản, gồm cá cơm, cá mòi, cá tuyết và động vật có vỏ, chứa nhiều purin hơn những loại khác. Tuy nhiên, do cá và hải sản vẫn có giá trị dinh dưỡng, người bệnh có thể cân nhắc sử dụng một lượng nhỏ phù hợp trong chế độ ăn.

Rượu bia, đặc biệt là bia và đồ uống có cồn chưng cất, có liên quan đến nguy cơ mắc gout và xuất hiện nhiều cơn cấp hơn. Người bệnh nên tránh uống rượu bia trong đợt gout cấp và hạn chế sử dụng giữa các đợt.

Thực phẩm nhiều đường cũng cần được cắt giảm. Việc tiêu thụ quá nhiều đường dưới bất kỳ hình thức nào đều có thể làm tăng nguy cơ gout, vì vậy cần chú ý đến cả ngũ cốc ăn sáng có đường, bánh nướng, nước sốt trộn salad và các sản phẩm chế biến sẵn.

Không phải loại rau giàu purin nào cũng cần tránh

Mayo Clinic lưu ý rằng một số loại rau có hàm lượng purin cao như đậu Hà Lan, măng tây và rau bina không được ghi nhận làm tăng nguy cơ gout trong các nghiên cứu được đề cập. Vì vậy, người bệnh không nên tự ý loại bỏ nhóm thực phẩm này chỉ vì hàm lượng purin.

Một số nghiên cứu cũng cho thấy quả anh đào có thể giúp giảm nguy cơ xuất hiện cơn gout. Vitamin C và cà phê cũng được nghiên cứu về mối liên hệ với nồng độ axit uric, nhưng người bệnh nên trao đổi với nhân viên y tế trước khi bổ sung vitamin C liều 500 mg hoặc điều chỉnh lượng cà phê, đặc biệt khi có bệnh lý đi kèm.

Theo Mayo Clinic, chế độ ăn phù hợp có thể giúp giảm số lần và mức độ nghiêm trọng của các cơn gout, đồng thời hỗ trợ kiểm soát cân nặng. Tuy nhiên, thay đổi dinh dưỡng thường không đủ để đưa axit uric về mức cần thiết nếu không có điều trị bằng thuốc.

Người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, kết hợp ăn uống hợp lý và vận động thường xuyên để kiểm soát bệnh lâu dài.