Lào Cai gỡ điểm nghẽn giao thông nông thôn bằng sức dân

Với nhiều hộ dân ở vùng cao Lào Cai, một con đường rộng hơn không chỉ giúp đi lại thuận tiện mà còn có thể thay đổi cách làm ăn, giảm chi phí vận chuyển nông sản và mở thêm cơ hội phát triển kinh tế gia đình.

Tại xã Việt Hồng, gần 70 hộ dân đã hiến đất để mở tuyến đường dài 3,8 km.

Trong số đó, có gia đình chấp nhận chặt bỏ hơn 400 cây quế đang cho thu hoạch, nhường diện tích đất sản xuất để công trình sớm được triển khai.

Ở xã Xuân Quang, hơn 500 hộ dân đã hiến khoảng 85.000 m² đất phục vụ xây dựng đường giao thông.

Những con số ấy cho thấy nguồn lực phát triển hạ tầng nông thôn không chỉ đến từ ngân sách mà còn được tạo nên bởi sự chung sức của người dân.

Điểm đáng chú ý là phía sau mỗi diện tích đất được hiến là một lựa chọn gắn với lợi ích lâu dài.

Đường rộng hơn, phương tiện vận chuyển có thể tiếp cận thuận lợi hơn, việc đi lại của người dân bớt vất vả và khả năng kết nối các khu sản xuất với thị trường được cải thiện.

Đối với địa bàn miền núi, nơi địa hình chia cắt, dân cư phân tán và chi phí đầu tư hạ tầng lớn, sự đồng thuận ấy có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Theo số liệu của ngành xây dựng, giai đoạn 2021-2025, người dân trong tỉnh đã đóng góp khoảng 1.380 tỉ đồng cho phát triển giao thông nông thôn.

Toàn tỉnh Lào Cai hiện có hơn 15.000 km đường giao thông nông thôn, tuy nhiên vẫn còn gần 4.000 km đường đất và đường cấp phối cần tiếp tục đầu tư, nâng cấp.

Những hạn chế này tác động trực tiếp đến đời sống và sản xuất. Đường hẹp khiến ô tô khó tiếp cận vùng nguyên liệu; đường đất dễ lầy lội vào mùa mưa, làm tăng chi phí vận chuyển.

Tại những khu vực thường xuyên xảy ra sạt lở, một điểm hư hỏng hoặc ngầm tràn bị chia cắt có thể ảnh hưởng đến cả khu dân cư, việc đến trường của học sinh và hoạt động lưu thông hàng hóa.

Ông Đoàn Đức Thuận, Phó Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Lào Cai, cho biết trong điều kiện ngân sách phải đáp ứng nhiều nhiệm vụ phát triển, nếu chỉ dựa vào đầu tư công theo trình tự thông thường, việc hoàn thiện mạng lưới giao thông nông thôn sẽ cần nhiều thời gian.

Vì vậy, tỉnh chú trọng kết hợp nguồn lực Nhà nước với sự tham gia của cộng đồng, đồng thời điều chỉnh cơ chế hỗ trợ để phù hợp hơn với điều kiện thực tế.

Trong năm 2026, các địa phương đăng ký thực hiện 651 công trình giao thông nông thôn, với tổng chiều dài 736 km.

Riêng đợt triển khai đầu tiên, các địa phương đã khởi công hơn 200 công trình, chiều dài khoảng 262 km, với kinh phí tỉnh hỗ trợ khoảng 374,3 tỉ đồng.

Khối lượng thực hiện gồm mở mới hơn 28 km nền đường, mở rộng hơn 103 km nền đường, làm mới hơn 48 km mặt đường bê tông xi măng và mở rộng thêm hơn 35 km mặt đường.

Bên cạnh đó, việc khơi thông rãnh, cống thoát nước trước và sau mùa mưa, xử lý sớm những điểm hư hỏng, chủ động khắc phục vị trí có nguy cơ mất an toàn cũng giúp kéo dài tuổi thọ công trình.

Khi người dân cùng tham gia bảo vệ tuyến đường sau đầu tư, nguồn lực đã huy động cũng được gìn giữ tốt hơn.

Theo định hướng đến năm 2030, Lào Cai phấn đấu kiên cố hóa ít nhất 2.500 km đường giao thông nông thôn.

Ngoài ra, nâng cấp ít nhất 350 km đường xã, đường liên xã và xây dựng ít nhất 100 cầu thay thế cầu treo, cầu tạm, ngầm tràn.