Nguy cơ ô nhiễm môi trường tại các cơ sở luyện kim ở Tuyên Quang

Nguy cơ ô nhiễm từ các cơ sở luyện kim

Mỗi ngày, bãi tập kết xỉ thải và quặng nguyên liệu đầu vào cho quá trình luyện gang thép của Công ty TNHH Gang thép Tuyên Quang trong Khu công nghiệp Long Bình An (phường Bình Thuận, tỉnh Tuyên Quang) có hàng chục lượt xe tải ra vào.

Theo ghi nhận của PV, bên cạnh một số khu vực tập kết có mái che vẫn còn nhiều bãi xỉ thải, quặng tinh lộ thiên chất thành từng đống cao, máy xúc cùng hệ thống sàng, băng tải hoạt động liên tục đã tạo ra một lượng bụi lớn.

Anh Bùi Văn M (công nhân trong khu công nghiệp Long Bình An) hằng ngày đều đi lại 2 lượt qua khu vực cổng bãi tập kết xỉ thải và quặng của Công ty TNHH Gang thép Tuyên Quang nên đã quen với tình trạng bụi bẩn, nước đọng kéo dài cả một đoạn đường.

"Xe tải chở quặng ra vào rầm rầm, bãi quặng lại để lộ thiên nên bụi phát tán là đương nhiên, tôi có thấy xe chở nước rửa đường nhưng thực tế lại thêm bẩn. Mặt đường vàng khè, quặng kết hợp với nước trải dài cả đoạn đường" - anh M cho hay.

Cũng theo người dân sống gần khu công nghiệp Long Bình An, một số thời điểm phát hiện khói, bụi kèm mùi khét bay về khu dân cư. Đây cũng là khu vực tập trung nhiều hoạt động công nghiệp luyện kim, chế biến sâu với nguy cơ cao tác động tới môi trường. Giữa tháng 12.2020, trước phản ánh của người dân về việc hiện tượng khói, bụi bất thường tại Nhà máy phôi thép Tuyên Quang thuộc Công ty TNHH Gang thép Tuyên Quang, cơ quan chức năng đã kiểm tra, xác minh và kết luận hiện tượng khói, bụi bất thường là do sản xuất của nhà máy xảy ra sự cố tại lò cao luyện gang.

Mới đây, vào đầu tháng 5.2026, người dân sống gần Khu công nghiệp Bình Vàng (xã Vị Xuyên, tỉnh Tuyên Quang) bất ngờ phát hiện một lượng lớn bụi phủ kín mái nhà, vườn cây kèm mùi khét lẹt khó chịu. Lần theo nguồn thải, người dân phát hiện bụi phát tán từ Nhà máy sản xuất Fero mangan của Công ty Cổ phần Hợp kim sắt Hà Giang.

Công an tỉnh Tuyên Quang đã vào cuộc xác minh, làm rõ. Theo đó, Công ty Cổ phần Hợp kim sắt Hà Giang đã có hành vi vi phạm hành chính khi xả thải bụi vượt quy chuẩn kỹ thuật về chất thải từ 1,1 lần đến dưới 1,5 lần và bị xử phạt 200 triệu đồng. Đơn vị này còn buộc phải thực hiện rà soát, cải tạo hệ thống xử lý bụi, khí thải.

Giám sát chặt chẽ các nguồn phát thải

Hiện tại, toàn tỉnh Tuyên Quang có 1 khu kinh tế, 2 khu công nghiệp, 8 cụm công nghiệp, 51 làng nghề, 120 dự án sản xuất công nghiệp. Trong đó hơn 40 cơ sở thuộc nhóm nguy cơ gây ô nhiễm cao đã đặt ra yêu cầu cao về kiểm soát chặt chẽ hoạt động xả thải cũng như kiểm tra, xử lý các vi phạm môi trường.

Theo Công an tỉnh Tuyên Quang, qua 1 năm thực hiện Kế hoạch số 135 của Bộ Công an về tổng rà soát, đấu tranh, xử lý tội phạm, vi phạm pháp luật và tham mưu giải quyết các điểm nóng về ô nhiễm môi trường, lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý 19 vụ vi phạm hành chính đối với 22 đối tượng gồm 17 tổ chức và 5 cá nhân, với tổng số tiền xử phạt trên 5,5 tỉ đồng, đồng thời khởi tố 2 vụ với 2 bị can về tội gây ô nhiễm môi trường. Báo cáo về công tác bảo vệ môi trường năm 2025 tỉnh Tuyên Quang cho thấy, công tác kiểm soát môi trường tại các khu, cụm công nghiệp được tăng cường thông qua hoạt động thanh tra, kiểm tra.

Ông Trịnh Văn Bình - Phó Giám đốc Sở NNMT tỉnh Tuyên Quang - cho biết, giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh sẽ đẩy mạnh mô hình quản lý môi trường chủ động, cảnh báo sớm, tăng cường ứng dụng công nghệ số trong giám sát môi trường.

“Đối với các cơ sở có nguy cơ ô nhiễm cao hoặc lưu lượng xả thải lớn, yêu cầu phải lắp đặt hệ thống quan trắc nước thải tự động, truyền dữ liệu trực tiếp về cơ quan chuyên môn để giám sát” - lãnh đạo Sở NNMT tỉnh Tuyên Quang thông tin.